Skip to main content

Boekpresentatie ‘Waar gaat papa heen?’

Op 25 april vond de boekpresentatie plaats van het boekje ‘Waar gaat papa heen?’. Een prentenboek voor het jonge kind met een ouder in detentie. Het boek werd gemaakt door twee studenten van het Ichthus College in Veenendaal in opdracht van expertisecentrum K I N D. Ik mocht een voordracht schrijven voor de boekpresentatie. 

Een delict is iets wat je doet, een ouder ben je. Je kan een delict plegen en tegelijkertijd een geliefde en toegewijde vader zijn.

Als vijftien jarig meisje was ik eigenlijk te jong om het verdriet, de onzekerheid en het stigma wat er om detentie heen hangt te dragen, maar volwassen genoeg om me af te zetten tegen de norm. Mijn vader is mijn superheld en dat zal hij altijd blijven; met of zonder strafblad.

Dat ik die sterke liefde voor mijn vader moest bekopen met een hoop gezeur en gedoe, laten we even ter zijde.

Voor mij is het makkelijk praten, mijn vader heeft genoeg tijd gehad om zijn kroost op te laten groeien tot zelfverzekerde en onverschrokken jonge dames die hen zoals die het zelf zou zeggen ‘de kaas niet van het brood laten eten’.

Maar wat als je als kleine meid van zes jaar oud geconfronteerd wordt met de detentie van je vader? Dat je als kleine meid niet door papa naar bed gebracht kan worden? Nog even een verhaaltje voorlezen, een flauw grapje maken voor het slapen gaan.. Dat papa niet mee kan naar jouw danswedstrijd en jij in de kring op maandagochtend niets over jouw superheld kan vertellen? Behalve dan dat je papa een uurtje mocht zien en hem van de bewaker geen knuffel mocht geven. 

Tja, wat dan?

Ik heb lang nagedacht over deze voordracht. Ik ben er namelijk 100% van overtuigd dat het belangrijk is voor deze kinderen om over de detentie van hun ouder te praten, om het een plek te geven, te leren incasseren, op te staan en te helen.

Tegelijkertijd ben ik me er van bewust dat deze kinderen de klappen moeten vangen van de menigte, wanneer aan het licht komt dat hun vader in detentie zit.

‘’Wij hebben liever niet dat ons kind met die van jou speelt, want gedetineerde vader.’’

‘’Doe jij maar een niveautje lager, want gedetineerde vader.’’

‘’Weet jij wel wat goed en slecht is? Want jij hebt ten slotte een gedetineerde vader.’’

Zomaar even wat opmerkingen die kinderen naar hun hoofd geslingerd krijgen. Een bittere pil voor een kind om te slikken, als jou vader voor jou niets meer of minder dan jouw superheld is.

Het is een van de redenen dat ouders er voor kiezen om tegen de kinderen te liegen over de detentie van de ouder. Papa is in die gevallen vaak op vakantie, of aan het werk in het buitenland. Het komt uit een goed hart. Zij willen hun kinderen beschermen voor de harde realiteit. Iets wat we een samenleving noemen.

De andere kant van de medaille is echter wel dat dit in de meeste gevallen averechts werkt voor kinderen. Je kan dit rustig een maand volhouden, maar ik hoor regelmatig terug dat kinderen denken dat papa hun niet belangrijk vind, want welke vader blijft nou 1 jaar weg?? Hoezo kan papa nooit gebeld worden? En waarom komt hij niet naar huis als mama verdrietig is?

Sommige kinderen hebben door dat er iets speelt en krijgen last van vertrouwensissues, want mama en papa verbergen iets.

Ook komt het voor dat kinderen het toneelspel gewoon mee spelen, zo leer je kinderen indirect op jonge leeftijd al om de schone schijn op te houden. En dat kan vroeg of laat tegen ze gaan werken.

Dat betekent dat er nog een andere optie over is, en dat is de detentie bespreekbaar maken. Het boekje ‘Waar gaat papa heen?’ Is een mooie opening om het gesprek met het kind aan te gaan.

Door samen met het kind het boekje te lezen, open je niet alleen het gesprek, maar geef je het kind ook een gevoel van erkenning. Hij of zij is niet de enige met een vader of moeder in detentie. Het is oké.

Het boekje is een opening naar een hobbelig nieuw pad, wat het kind met hier en daar wat kleerscheuren zal moeten bewandelen. Samen. Want de samenleving is hard en medogenloos, voornamelijk voor kinderen met een gedetineerde ouder.

Samen met jou, met de thuisblijvende ouder, verzorger, een broer, een buurvrouw, een neef, vriendin of professional.

Het gaat namelijk pijn doen, er zullen tranen vloeien en de vooroordelen en boze blikken kunnen niet altijd ontlopen worden.

En ook dat is oké. We kunnen het verdriet niet voorkomen, we kunnen het alleen verzachten. We kunnen trauma niet voorkomen, maar we kunnen hen wel leren om ermee om te gaan. We kunnen deze kinderen niet behoeden voor al het zeer wat een ouder in detentie brengt, maar we kunnen onze kinderen überhaupt niet beschermen voor wat het leven brengt.

Het gaat dan ook niet zo zeer om het beschermen van kinderen tegen het kwaad, maar om hen daarmee te leren dansen.

We kunnen hen leren om blij te zijn met de blije dingen en verdrietig te zijn om de verdrietige dingen. Het heeft vooral te maken met hoe we met de golfslag van vreugde en verdriet weten om te gaan.

Wanneer je samen met een kind het boekje ‘waar gaat papa heen?’ gaat lezen, zorg dan dat er tijd en ruimte is voor het gesprek, zorg dat je ook daarna een oogje in het zeil houd. Luister en wees daar wanneer het nodig is. Sla een warme deken om hen heen wanneer het moeilijk wordt.

Kinderen met een ouder in detentie hebben een last om te dragen, en daarom is het onze taak als volwassenen, ons oordeel aan de kant zetten, om ervoor te zorgen dat deze kinderen gedragen worden, zodat al deze prachtige en pure kinderen, dezelfde kansen krijgen als elk ander kind en op kunnen groeien tot weerbare en zelfverzekerde jongvolwassenen. De wereld ligt aan hun voeten…. Maar… It takes a village to raise a child.

Het prentenboek is gratis beschikbaar als e-book op de website van K I N D. Hier vind je ook tips voor professionals en gedetineerde ouders om het boekje te gebruiken ter ondersteuning van het kind. Liever een gedrukte versie? Deze kan besteld worden via info@expertisecentrumkind.nl en kost € 14,50 inclusief verzendkosten.

annelyn